بررسی گونه‌های شعر پایداری در ادبیات معاصر ایران

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانش آموخته دکتری/ دانشگاه شهید باهنر کرمان

2 استاد دانشگاه شهید باهنر کرمان

10.22103/jrl.2020.2685

چکیده

شعر پایداری یکی از مهمترین جریان­های ادبی دورة صد سالة معاصر ایران است و کمتر شاعر و نویسنده­ای را می­توان یافت که در این زمینه قلم نزده است. همین گستردگی شاعران و مخاطبان با افکار و عقاید مختلف، سبب شده که شعر پایداری مباحث زیادی را دربرگیرد؛ یعنی از اشعار بیداری، اعتراض و کارگری دورة مشروطه گرفته تا اشعار چریکی، انتظار، اشعار اعتراضی، کارگری، اشعار دورة دفاع مقدس، بعد از دفاع مقدس، اشعار مربوط به انتفاضه و قدس، اشعار آیینی و عاشورایی و ... عصر حاضر را دربرمی­گیرد؛ از این­رو، مقالة حاضر قصد دارد زیرمجموعه­های جریان شعر پایداری را در دورة معاصر به تفکیک دوره­های تاریخی (مشروطه، پهلوی و انقلاب اسلامی) مورد بررسی قرار دهد و سپس مضامین هر کدام از آن­ها را بیان نماید تا بدین صورت تحلیلی جامع در مورد جریان شعر پایداری به­دست دهد و معلوم شود این نوع ادبی وجه غالب جریان­های شعری دورة معاصر ایران را تشکیل می­دهد.
 

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

A Study of Resistance Poetry Types in Contemporary Iranian Literature

نویسندگان [English]

  • najme taheri 1
  • Mohammad Sadegh Basiri 2
1 sayer
2 Professor of Persian Language and Literature, Shahid Bahonar University of Kerman, Kerman, Iran
چکیده [English]

Resistance poetry is one of the most important literary trends in 100 years of contemporary Iranian period; and few poets who have not works in this field might be found. This huge number of poets and audience with different beliefs has brought about a lot of discussions in resistance poetry, ranging from the enlightenment, protest, labor poems of the constitutional era to partisan, waiting, protest, labor, poems of the Holy Defense period, after the Holy Defense, poems related to the Intifada and Al-Quds, religious and Ashura poems, etc., in the contemporary era. This paper, thus, intends to investigate the subcategories of resistance poetry in the contemporary period divided based on historical periods (the constitutional period, Pahlavi, and the Islamic Revolution), and then to review their subject in order to offer a comprehensive analysis of this trend in poetry, and to reveal that this literary genre has mostly dominated the poetry of the contemporary period of Iran .
 
 
 

کلیدواژه‌ها [English]

  • Resistance poetry
  • Resistance poetry types
  • The Constitutional Period
  • Pahlavi era
  • The Islamic Revolution period
امین­پور، قیصر. (1384). سنت و نوآوری در شعر معاصر. تهران: انتشارات
 امینی، ابراهیم. (1385). دادگستر جهان. چاپ سوم. قم: نشر شفق.
آبراهامیان، یرواند. (1387). ایران بین دو انقلاب. ترجمة احمد گل‌محمدی. محمدابراهیم فتاحی. چاپ چهاردهم. تهران: نشر نی.
بصیری، محمدصادق. (1388). سیرتحلیلیشعرمقاومتدرادبیاتفارسی. کرمان: انتشارات دانشگاه شهید باهنر.
 پشت­دار، علی محمد. (1389). «چشم انداز آزادگی و ادب اعتراض در شعر فارسی». دو فصلنامۀ علوم ادبی. قم. سال سوم. شماره5. صص151-178.
جعفری‌زاده، علی. (1391).  «بررسی رباعی از اول انقلاب اسلامی تا سال 1390». استاد راهنما دکتر محمود مدبری. دانشگاه شهید باهنر کرمان.
خراسانی‌زاده گزکی، نرگس. (1389). «کارنامه شعری منوچهر نیستانی». استاد راهنما دکتر حمید جعفری‌قریه‌علی. دانشگاه ولی عصر(عج). رفسنجان.
ذاکر حسین، عبدالرحیم. (1379). ادبیات سیاسی ایران در عصر مشروطیت. جلد1. تهران: موسسه انتشارات و چاپ.
 زرقانی، مهدی. (1383). چشم‌انداز شعر معاصر ایران. تهران: نشر ثالث.
 سازمان چریک‌های فدایی خلق. (بی­تا). نبرد خلق. ارگان تئوریک- سیاسی سازمان چریک­های فدایی خلق. [بی‌جا]: انتشارات سازمان چریک‌های فدایی خلق.
سجودی، فرزان. (1385). «ساختار شعر پایداری». نشریه بیناب. شماره دهم. صص 163-158.
 سنجری بنستانی، میثم. (1391). «بررسی مضامین مشترک شعر دفاع مقدس در شعر (قیصر امین پور. سلمان هراتی و سپیده کاشانی)». استاد راهنما. دکتر عبدالعلی اویسی کهخا. دانشگاه سیستان و بلوچستان.
سنگری، محمدرضا. (1377). «ادبیات پایداری. (مقاومت)». فصلنامۀ نامۀ پژوهش. ‌سال نهم. شماره9. صص 45-60.
سنگری، محمدرضا. (1389). ادبیات دفاع مقدس. تهران: بنیاد حفظ آثار و نشر ارزش‌های دفاع مقدس.
شاکری، خسرو. (1384). پیشینه‌های اجتماعی جنبش مشروطه و انکشاف سوسیال دموکراسی. تهران: نشر اختران.
شفیعی‌کدکنی، محمدرضا. (1359). تاریخ مشروطه. تهران: نشر سخن.
فراست، قاسمعلی. (1371). «فرهنگ جنگ را دریابیم». کیهان فرهنگی. سال نهم. شماره نهم. صص47-53.
قائمی، علی. (1366). مسأله انتظار. قم: نشر هجرت.
کامبخش، عبدالصمد. (بی­تا). نظری بر جنبش کارگری و کمونیستی در ایران. جلد 2. بی‌جا: انتشارات حزب توده ایران.
متین، پیمان. (1382). «انقلاب مشروطیت» (از سری مقالات دانشنامۀ ایرانیکا زیر نظر احسان یار شاطر). تهران: انتشارات امیر کبیر.
محسنی­نیا، ناصر. (1388). «مبانی ادبیات مقاومت معاصر ایران و عرب». نشریه ادبیات پایداری. سال اول. شماره اول. صص158-143.
مکارمی‌نیا، علی. (1383). بررسی شعر دفاع مقدس. تهران: ترفند.
ملت­پرست، سروش. (1388). «خسرو گلسرخی، مؤمن به آزادی انسان». ماهنامۀ حافظ. نشریه داخلی. شماره 66. بهمن 1388. صص20-26.
یاحقی، محمدجعفر. ( 1388). جویبار لحظه‌‌ها. چاپ یازدهم. تهران: نشر جامی.